Koçluk hizmetinin satışı giderek daha fazla çevrim içi yapılıyor: web sitesinden alınan paketler, sosyal medya üzerinden kurulan iletişimle satılan programlar, uzaktan yapılan tanışma görüşmesinin ardından gönderilen ödeme bağlantıları. Bu satış biçimi, yüz yüze yapılan bir anlaşmadan farklı kurallara tabi olabilir. Mesafeli satış düzenlemeleri ve tüketici mevzuatı devreye girer. Buna karşılık çoğu koç bir sözleşme kullanmaz ya da internetten bulduğu genel bir metni uyarlar. İade talebi geldiğinde ise elde dayanak kalmaz. Bu pratik çerçeveyi kurar.
01Tanıdık geliyor mu?
Bu durumlar sizde de oluyor mu?
Sözleşmesiz yürüyen bir koçlukta işler uzun süre sorunsuz gider. Danışanların büyük çoğunluğu memnun ayrılır ve hiçbir talep gelmez. Sorun ilk anlaşmazlıkta ortaya çıkar ve o an elinizde hiçbir dayanak yoktur. Tablo şudur.
Sizde olanları işaretleyin.
En az ikisi tanıdık geliyorsa bu sayfa sizin için yazıldı. Hiçbiri değilse, benzer sorunlar sayfanın sonunda.
Sözleşmeyi ve iade koşulunu ödemeden önce onaylatın, kabul edilen metin sürümünü saklayın. Ödemeden sonra gönderilen metin bilgilendirme olarak kalır.
02Neden oluyor?
Sorunun asıl kaynağı
Koçlukta sözleşmesiz çalışmanın bu kadar yaygın olmasının bir nedeni, hizmetin kişisel ve güvene dayalı yapısının yazılı bir metni gereksiz göstermesidir. Oysa yazılı bir çerçeve güveni korur, iki tarafı da güvenceye alır ve beklentiyi baştan netleştirir. Aşağıdaki üç bulgu bu boşluğun nerede risk ürettiğini gösterir.
- 01
Satış biçiminin doğurduğu yükümlülük bilinmiyor
Çevrim içi yapılan bir satış, yüz yüze yapılan bir anlaşmadan farklı kurallara tabi olabilir. Satışın nerede ve nasıl yapıldığı, hangi mevzuatın uygulanacağını doğrudan etkiler. Bu ayrımın bilinmemesi, iyi niyetli bir koçu bile yükümlülük altında bırakabilir.
- 02
Hizmet kapsamı yazılı tanımlanmamış
Kaç oturum, ne süreyle, hangi aralıkla ve oturum arası iletişimin kapsamı yazılı değilse beklenti farkı kaçınılmazdır. Danışan sınırsız erişim beklerken koç yalnızca oturumları düşünüyor olabilir. İkisi de haklıdır çünkü hiçbir yerde yazmamaktadır.
- 03
İade koşulu önceden belirlenmemiş
Süreç yarıda bırakıldığında ne olacağı baştan yazılmadığında her talep ayrı ayrı müzakere edilir ve benzer durumlar farklı sonuçlanır. Bu tutarsızlık hem güveni zedeler hem de sonraki talepler için emsal oluşturur.
Bu sorunun size bedeli
Her 100 TL’den 5’i
En az
Hedef: vadesi geçmiş taksitlerin toplam alacağın yüzde beşinin altında kalması.
- Dayanaksız iade müzakeresi
- Talep başına saatler
- Yazılı koşul olmadığı için her seferinde yeniden yapılan pazarlık.
- Beklenti farkı
- Süreçlerin bir kısmında
- Kapsam yazılı olmadığı için ortaya çıkan memnuniyetsizlik.
- Mevzuat riski
- Ölçülemez
- Satış biçiminin doğurduğu yükümlülüklerin bilinmemesi.
- Tutarsız kararlar
- Sürekli
- Benzer taleplerin farklı sonuçlanması nedeniyle oluşan güven kaybı.
03Adım adım çözüm
Bugünden başlayabileceğiniz adımlar
Burada yapılacak iş doğru soruları sormak ve metni bir hukuk uzmanıyla hazırlamaktır. Satış biçiminizi netleştirmek, hizmet kapsamını ayrıntılı yazmak ve cayma ile iade koşullarını belirlemek bu çerçeveyi kurar. Son iki adım onayı kayda alır ve ödeme planını sözleşmeyle uyumlu hâle getirir.
- 1Adım 1 / 5Kurulumda bir kez
Satış biçiminizi ve yükümlülüklerinizi netleştirin
Satış biçiminizi bir avukatla, vergi ve belge düzenini mali müşavirle netleştirin.
Hizmetinizi nasıl sattığınız, hangi mevzuatın uygulanacağını belirler. Çevrim içi yapılan satışlar, yüz yüze yapılan anlaşmalardan farklı kurallara tabi olabilir ve bu ayrımın bir uzmanla netleştirilmesi gerekir.
- Satış biçiminizi yazılı olarak tanımlayın
- Hukuki çerçeveyi bir uzmanla netleştirin
- Vergisel tarafı mali müşavirinizle ayrıca konuşun
Ayrıntısını okuyun
Bu, internetten metin uyarlayarak çözülebilecek bir konu değildir. Bir avukat ya da bu alanda çalışan bir danışmanla yapılacak tek bir görüşme, kendi satış biçiminize uygun bir çerçeve kurmanızı sağlar. Maliyeti de düşünüldüğünden azdır ve bir kez yapılır. Vergisel yükümlülükler ve belge düzenleme konusunda ise mali müşavirinizle çalışmanız gerekir. Bu iki uzmanlık farklıdır ve birbirinin yerine geçmez. Her ikisiyle de konuşmadan kurulan bir düzen eksik kalır.
PratiVia’da: PratiVia’da hizmet ve paket tanımları satış koşullarıyla birlikte kaydedilir. Hangi paketin hangi kapsamda satıldığı kayıtta durur ve sözleşme metniyle eşleştirilebilir.
Finans ve e-belge - 2Adım 2 / 5Her paket tanımında
Hizmet kapsamını ayrıntılı yazın
Oturum sayısını, süreyi, aralığı, geçerliliği ve oturum arası iletişimi yazın.
Pakete kaç oturum dâhil olduğu, her oturumun süresi, oturumların hangi aralıkla yapılacağı, paketin geçerlilik süresi ve oturum arası iletişimin kapsamı açıkça yazılmalıdır.
- Oturum sayısı, süresi ve aralığını yazın
- Oturum arası iletişimin kapsamını ve saatlerini belirtin
- İptal ve erteleme koşullarını aynı metne ekleyin
Ayrıntısını okuyun
Son madde en sık atlanan ve en çok beklenti farkı üreten maddedir. Danışan mesajla sınırsız erişim beklerken koç yalnızca oturumları düşünüyor olabilir. Hiçbir yerde yazmadığı için ikisi de kendi varsayımıyla ilerler. Oturum arası iletişimin ne kapsamda ve hangi saatlerde olacağının yazılması bu farkı tamamen ortadan kaldırır. Ertelenen ve iptal edilen oturumlarda ne yapılacağı da aynı metinde yer almalıdır. Bu konu neredeyse her süreçte en az bir kez gündeme gelir.
PratiVia’da: PratiVia’da paketler oturum sayısı ve geçerlilik süresiyle tanımlanır. Kapsam bilgisi kayıtta durur ve kalan oturum sayacı otomatik olarak işler.
Finans ve e-belge - 3Adım 3 / 5Kurulumda bir kez
Cayma ve iade koşullarını belirleyin
Kullanılan oturum birim ücretle hesaplansın, kalan iade edilsin, metni uzmana sorun.
Danışanın süreçten vazgeçmesi durumunda ne olacağı yazılı olmalıdır. Kullanılan oturumların birim ücret üzerinden hesaplanması ve kalanın iadesi anlaşılır bir çerçeve sunar. Ancak koşulların mevzuata uygunluğu bir uzmanla doğrulanmalıdır.
- İade hesabını birim oturum ücreti üzerinden kurun
- Cayma hakkına ilişkin düzenlemeleri metne doğru yansıtın
- Koşulların mevzuata uygunluğunu uzmanla doğrulayın
Ayrıntısını okuyun
Çevrim içi satışlarda cayma hakkına ilişkin özel düzenlemeler bulunabilir ve bu düzenlemeler hizmetin ifasına başlanıp başlanmadığına göre farklılık gösterebilir. Bu ayrıntılar metne doğru biçimde yansıtılmalıdır. Hiç iade yapılmayacağını yazmak ise hem savunulması zor bir konum üretir hem de mevzuat açısından geçersiz olabilir. Makul ve mevzuata uygun bir koşul, uzun vadede sizi çok daha iyi korur ve talep geldiğinde tartışmayı birkaç dakikaya indirir.
PratiVia’da: PratiVia’da paket ve ödeme koşulları online form olarak onaylatılabilir. Onay tarihiyle birlikte dosyada saklanır ve talep geldiğinde dayanak gösterilebilir.
Online formlar - 4Adım 4 / 5Her satışta
Onayı kayda alın ve saklayın
Onay tarihini ve kabul edilen metin sürümünü kaydedin, onayı ödemeden önce alın.
Sözleşmenin ve koşulların danışan tarafından onaylandığı kayıt altına alınmalıdır. Onayın tarihi ve hangi metin sürümünün kabul edildiği de saklanmalıdır.
- Onayı ödeme öncesinde alın
- Onay tarihini ve metin sürümünü saklayın
- Onayı dijital ortamda kayda geçirin
Ayrıntısını okuyun
Bu ayrıntı önemsiz görünür ama kritik olabilir. Sözleşme metni zamanla güncellenir. Bir talep geldiğinde o kişinin hangi sürümü kabul ettiğini bilmek gerekir. Sürüm bilgisi tutulmadığında hangi koşulların geçerli olduğu tartışmalı hâle gelir. Onayın dijital olarak alınması hem süreci hızlandırır hem de kaydın kaybolmasını önler. Ödeme öncesinde alınması da gereklidir. Ödeme yapıldıktan sonra gönderilen bir sözleşme fiilen bir bilgilendirme olur ve onay niteliği tartışmalı hâle gelir. Onayın ödeme akışının bir adımı olarak kurgulanması bu sorunu tamamen ortadan kaldırır.
PratiVia’da: PratiVia’da onam ve sözleşme metinleri sürümüyle birlikte saklanır. Hangi danışanın hangi sürümü ne zaman onayladığı kayıttan doğrulanabilir ve sonradan gösterilebilir.
Online formlar - 5Adım 5 / 5Her satışta
Ödeme planını sözleşmeyle uyumlu kurun
Vadeleri, gecikmede izlenecek yolu ve yarıda kalan taksiti sözleşmeye yazın.
Taksitli ödemede vadeler, geciken ödemede izlenecek yol ve süreç yarıda kaldığında kalan taksitlerin durumu sözleşmede yer almalıdır. Ödeme planı ile sözleşme birbirinden bağımsız kurulduğunda çelişki doğar.
- Vadeleri ve geciken ödemede izlenecek yolu yazın
- Süreç yarıda kalırsa kalan taksitlerin durumunu belirtin
- Ödeme planını sözleşme metniyle uyumlu tutun
Ayrıntısını okuyun
Geciken ödemede ne yapılacağının yazılı olması özellikle işe yarar. Koçluk ilişkisinde para konusunu gündeme getirmek zordur. Yazılı bir koşul bu konuşmayı kişisel olmaktan çıkarır ve ilişkiyi korur. Hizmetin durdurulup durdurulmayacağı da belirtilmelidir. Bu konunun baştan konuşulmuş olması, gecikme yaşandığında iki tarafı da rahatlatır. Kimse sürpriz bir karar vermek ya da karşılamak zorunda kalmaz ve ilişki gereksiz bir gerilime girmez. Ödeme hatırlatmasının otomatik gönderilmesi de bu konuşmayı kişisel olmaktan çıkarır ve koçun gündemini meşgul etmez.
PratiVia’da: PratiVia’da taksitli ödeme planları tanımlanır ve oturum akışıyla aynı dosyada izlenir. Vadesi yaklaşan ve geciken tahsilatlar listelenir, hatırlatma şablonla gönderilir.
Finans ve e-belge
04PratiVia’da
Bu adımlar PratiVia’da nasıl kolaylaşır?
Sözleşme bir klasörde, ödeme bir tabloda, oturumlar başka bir yerde durduğunda bunların birbiriyle uyumlu olup olmadığı hiçbir zaman kontrol edilmez. Paket satan bir koçlukta ise üçü birbirine bağlıdır. PratiVia bunları aynı kayıtta tutar.
Koşullarıyla tanımlı paket
Oturum sayısı, süresi ve geçerlilik süresi kayıtta durur. Kalan oturum sayacı otomatik işler.
Finans ve e-belgeSürümlü sözleşme onayı
Hangi danışanın hangi metin sürümünü ne zaman onayladığı saklanır. Talep geldiğinde dayanak bellidir.
Online formlarSözleşmeyle uyumlu ödeme planı
Taksitler oturum akışıyla aynı dosyada izlenir. Vade ve gecikme takibi elle yapılmaz.
Finans ve e-belgeKayıtta duran satış bilgisi
Hangi paketin hangi kapsamda satıldığı kaydedilir. Sözleşme metniyle eşleştirilebilir ve tutarsızlık oluşmaz.
Finans ve e-belge
05Sonucu görün
İşe yaradığını nasıl anlarsınız?
Bu düzenin oturduğunu gösteren iki işaret vardır: iade taleplerinin pazarlığa dönüşmemesi ve beklenti kaynaklı memnuniyetsizliğin ortadan kalkması. Aşağıdaki dört gösterge her ikisini de izlenebilir kılar.
Onaylı sözleşme oranı
Tamamı
Ödeme öncesinde sözleşmesi onaylanmış satışların payı.
İade müzakeresi süresi
Birkaç dakika
Bir iade talebini sonuçlandırmak için harcanan süre.
Kapsam kaynaklı anlaşmazlık
Sıfır
Hizmet kapsamı konusunda yaşanan görüş ayrılığı sayısı.
Gecikmiş tahsilat oranı
%5’in altı
Vadesi geçmiş taksitlerin toplam alacağa oranı.
4 haftalık uygulama planı
1. hafta
Satış biçiminizi ve hukuki çerçeveyi bir uzmanla netleştirin.
Doğru mevzuat çerçevesi
2. hafta
Hizmet kapsamını ayrıntılı olarak yazın.
Net paket tanımı
3. hafta
Cayma ve iade koşullarını metne ekleyip uzmanla doğrulayın.
Onaylanabilir sözleşme metni
4. hafta
Onay akışını ve ödeme planını sisteme bağlayın.
Uçtan uca satış düzeni
06Sık sorulanlar
Aklınıza takılabilecekler
İnternetten bulduğum bir sözleşme metnini kullanabilir miyim?
Kullanmamalısınız. Bu metinler genellikle başka bir hizmet türü için hazırlanmıştır ve sizin satış biçiminizle uyumlu olmayabilir. Daha önemlisi, çevrim içi yapılan satışlar farklı kurallara tabi olabilir ve bu ayrım metne doğru yansıtılmalıdır. Bir uzmanla yapılacak tek bir görüşme kendi durumunuza uygun bir çerçeve kurmanızı sağlar. Maliyeti düşünüldüğünden azdır ve bir kez yapılır.
Hizmet kapsamında en çok neyi yazmayı atlıyorum?
Oturum arası iletişimin kapsamını. Bu, en sık atlanan ve en çok beklenti farkı üreten maddedir. Danışan mesajla sınırsız erişim beklerken koç yalnızca oturumları düşünüyor olabilir. Hiçbir yerde yazmadığı için ikisi de kendi varsayımıyla ilerler ve süreç ortasında gerilim doğar. İletişimin ne kapsamda ve hangi saatlerde olacağının yazılması bu farkı tamamen ortadan kaldırır.
İade koşulunu nasıl belirlemeliyim?
Kullanılan oturumların birim ücret üzerinden hesaplanması ve kalanın iadesi anlaşılır bir çerçeve sunar. Ancak çevrim içi satışlarda cayma hakkına ilişkin özel düzenlemeler bulunabilir ve bunlar hizmetin ifasına başlanıp başlanmadığına göre değişebilir. Koşulların mevzuata uygunluğu mutlaka bir uzmanla doğrulanmalıdır. Hiç iade yapılmayacağını yazmak ise savunulması zor bir konum üretir ve geçersiz sayılabilir.
Onayı ne zaman almalıyım?
Ödeme öncesinde. Ödeme yapıldıktan sonra gönderilen bir sözleşme fiilen bir bilgilendirme olur ve onay niteliği tartışmalıdır. Onayın dijital ortamda alınması hem süreci hızlandırır hem de kaydın kaybolmasını önler. Hangi metin sürümünün kabul edildiğinin saklanması da gereklidir. Sözleşme zamanla güncellenir ve bir talep geldiğinde o kişinin hangi koşulları kabul ettiğini bilmek gerekir.
Geciken ödemede ne yapmalıyım?
Ne yapacağınızı sözleşmeye yazmış olmalısınız. Koçluk ilişkisinde para konusunu gündeme getirmek zordur. Yazılı bir koşul bu konuşmayı kişisel olmaktan çıkarır ve ilişkiyi korur. Hizmetin durdurulup durdurulmayacağı da belirtilmelidir. Baştan konuşulmuş olması gecikme yaşandığında iki tarafı da rahatlatır. Kimse sürpriz bir karar vermek ya da karşılamak zorunda kalmaz ve ilişki gereksiz bir gerilime girmez.
Son güncelleme: 4 Ağustos 2026.
