Veteriner kliniklerinde gelir yalnızca hizmetten gelmez. Reçeteli mama, antiparaziter ürünler, bakım malzemeleri ve aksesuar satışı çoğu klinikte cironun kayda değer bir bölümünü oluşturur. Buna rağmen bu satışlar genellikle hizmet gelirinden ayrı bir defterde takip edilir. Stok elle sayılır, tükenen ürün ancak sorulduğunda fark edilir ve hangi kalemin ne kadar kâr bıraktığı bilinmez. Bir hastaya önerilen özel mamanın gerçekten alınıp alınmadığı da izlenmez. Bu pratik stok, satış ve tahsilatı tek akışta buluşturur.
01Tanıdık geliyor mu?
Bu durumlar sizde de oluyor mu?
Ürün satışının ayrı yürütüldüğü kliniklerde işler yolunda görünür. Kasa döner, raflar dolar. Sorun yalnızca sayılar bir araya getirilmeye çalışıldığında ortaya çıkar ve o noktada geçmişi geri getirmek mümkün olmaz. Kliniğin gündelik işleyişinde bu dört belirti görülür.
Sizde olanları işaretleyin.
En az ikisi tanıdık geliyorsa bu sayfa sizin için yazıldı. Hiçbiri değilse, benzer sorunlar sayfanın sonunda.
Her satışa hangi hayvan için alındığını yazın. Reçeteli mama dosyaya bağlanınca tedavinin parçası olur ve bırakıldığı fark edilir.
02Neden oluyor?
Sorunun asıl kaynağı
Ürün satışının klinikten kopuk yürümesinin nedeni, satışın ticari bir iş olarak görülüp klinik akışın dışında bırakılmasıdır. Oysa satılan şeylerin çoğu tedavinin parçasıdır. Üç yapısal eksiklik bu kopukluğu üretir ve üçü de aynı kaynaktan beslenir.
- 01
Satış hasta dosyasına bağlanmıyor
Bir ürün satıldığında bu genellikle yalnızca kasaya işlenir. Hangi hayvan için alındığı kaydedilmez. Reçeteli bir mama, hasta dosyasına bağlanmadığında satış kaydıdır. Bağlandığında tedavinin parçasıdır. Bu bağ kurulmadan sürdürülebilirlik de izlenemez.
- 02
Stok hareketi kayıt altında değil
Giren ve çıkan ürün miktarı kaydedilmediğinde mevcut stok yalnızca sayımla bilinir. Sayım ise seyrek yapılır ve arada kalan sürede eksilme görünmez. Kritik stok seviyesi tanımlanmadığı için de tedarik her zaman geç başlatılır ve satış fırsatı kaçar.
- 03
Kalem bazında maliyet tutulmuyor
Alış fiyatı ürün bazında kaydedilmediğinde kârlılık ancak toplamda tahmin edilebilir. Hangi kalemin gerçekten kazandırdığı bilinmediği için raf ve sermaye kararları hisle verilir. Oysa birkaç kalemin ciroyu, bambaşka birkaç kalemin ise kârı taşıması bu sektörde olağan bir tablodur.
Bu sorunun size bedeli
Yılda 60-240 talep
Ayda 5-20 talep birikince.
Her simge yaklaşık 25 talepÜst sınıra kadar
Stokta olmadığı geç fark edilen ürünler nedeniyle kaybedilen satışlar.Kaba hesap: yılda 48 çalışma haftası, haftada 5 gün ve günde 8 saat varsayıldı.
2-4 saat → 1 saat
- Bugün
- 2-4 saat
- Hedef
- 1 saat
Ürün ve hizmet gelirini elle birleştirmek ayda 2-4 saat sürüyor. Hedef bir saatin altı.
Her 10 TL’lik stoktan 1-2’si
En azÜst sınıra kadar
Hareket görmeyen ve sermayeyi bağlayan ürünlerin stok değerindeki payı.
- Sürdürülmeyen mama önerisi
- Önerilerin bir kısmı
- Takip edilmediği için birkaç ay içinde bırakılan özel beslenme programları.
03Adım adım çözüm
Bugünden başlayabileceğiniz adımlar
Amaç, tedavinin parçası olan ürünleri klinik akışın içinde tutmaktır. Aşağıdaki adımlar satışı hasta dosyasına bağlar, stok hareketini kayda alır ve kârlılığı kalem bazında ortaya koyar. Son iki adım önerileri takip eder ve gelir tablosunu birleştirir.
- 1Adım 1 / 5Her satışta
Satışı hasta dosyasına bağlayın
Her satışta ürünün hangi hayvan için alındığını dosyaya işleyin, yeniden alımı izleyin.
Bir ürün satıldığında hangi hayvan için alındığı kaydedilmelidir. Bu bağ kurulduğunda satış yalnızca bir kasa hareketi olmaktan çıkar ve klinik geçmişin parçası hâline gelir.
- Her satışta hangi hayvan için alındığını kaydedin
- Reçeteli ürünlerde öneriyi de dosyaya işleyin
- Geçmiş alımları satış anında ekranda tutun
Ayrıntısını okuyun
Özellikle reçeteli mama ve antiparaziter ürünlerde bu kayıt doğrudan klinik değer taşır. Hangi ürünün ne zaman ve ne kadar alındığı görüldüğünde, kullanımın devam edip etmediği tahmin edilebilir. Beklenen sürede yeni alım yapılmamışsa program bırakılmış olabilir. Bu bilgi kontrol muayenesinde sormayı da gereksiz kılar. Ayrıca sahibin geçmiş alımlarının görünmesi, doğru ürünü hatırlamayı da kolaylaştırır ve yanlış ürün verilmesini önler. Aynı marka içindeki farklı formüller karıştırıldığında sonuç beklenenden uzaklaşır. Geçmiş alım kaydı bu karışıklığı baştan ortadan kaldırır.
PratiVia’da: PratiVia’da hizmet ve ürün kalemleri danışan dosyasına işlenebilir. Hangi ürünün ne zaman verildiği klinik geçmişle aynı akışta görünür ve tahsilata bağlanır.
Finans ve e-belge - 2Adım 2 / 5Her giriş ve çıkışta
Stok hareketini kayda alın
Her giriş ve satış stoktan düşsün, tedarik süresine göre kritik seviye uyarısı kurun.
Gelen ürün girişi ve yapılan her satış stoktan düşmelidir. Bu düzen kurulduğunda mevcut miktar her an bilinir ve sayım bir kontrol aracına dönüşür. Tek bilgi kaynağı olmaktan çıkar.
- Girişleri ve satışları stoktan düşecek biçimde kaydedin
- Her ürün için tedarik süresine göre kritik seviye belirleyin
- Klinik sarf malzemelerini de aynı düzene dâhil edin
Ayrıntısını okuyun
Kritik stok seviyesi tanımlamak da gereklidir. Bir ürünün tedarik süresi ne kadarsa, o süreyi karşılayacak miktar kritik seviye olarak belirlenmelidir. Bu seviyeye inildiğinde uyarı üretilmelidir. Böylece tedarik ürün bitmeden başlar ve satış kaçmaz. Klinik içinde kullanılan sarf malzemelerinin de aynı düzene dâhil edilmesi faydalıdır. Ameliyat malzemesinin beklenmedik bir anda tükenmesi, satış kaybından çok daha ciddi bir sorundur. Aynı düzen içinde izlendiklerinde ise her iki taraf da aynı uyarı mekanizmasından yararlanır ve ayrı bir takip listesi tutmak gerekmez.
PratiVia’da: PratiVia’da ürün ve hizmet kalemleri tanımlanıp satışla ilişkilendirilebilir. Hareketler kayıt altına alınır ve dönem bazında miktar raporları elle sayım gerektirmeden çıkarılır.
Finans ve e-belge - 3Adım 3 / 5Ayda bir, 30 dakika
Kârlılığı kalem bazında hesaplayın
Alış ve satış fiyatını girin, ayda bir en çok satanı, kazandıranı ve durgunu ayırın.
Her ürün için alış ve satış fiyatı kaydedildiğinde kalem bazında kâr marjı hesaplanabilir hâle gelir. Bu bilgi olmadan raf ve sermaye kararları yalnızca hisle verilir.
- Alış ve satış fiyatlarını ürün bazında kaydedin
- Ayda bir en çok satan, en çok kazandıran ve hiç hareket görmeyen kalemleri listeleyin
- Ölü stoku tasfiye edin ve tedarikini durdurun
Ayrıntısını okuyun
Aylık bir inceleme çoğu klinik için yeterlidir. Bakılacak üç şey vardır: hangi kalemler en çok satıyor, hangileri en çok kâr bırakıyor ve hangileri hiç hareket görmüyor. Bu üçü genellikle farklı listelerdir ve fark tam da burada ortaya çıkar. Hareket görmeyen ürünler sermayeyi bağlar. Bunların tasfiye edilmesi ya da tedarikinin durdurulması doğrudan nakit üretir. Çok satan ama az kazandıran kalemler ise fiyatlama açısından yeniden değerlendirilmelidir. Bu değerlendirmeyi yaparken ürünün klinik gerekliliğini de gözetmek şarttır. Tedavi için gerekli bir kalem yalnızca marjı düşük diye raftan kaldırılmaz.
PratiVia’da: PratiVia raporlarında gelir kalemleri hizmet ve ürün bazında ayrıştırılabilir. Hangi kalemin ne kadar katkı verdiği dönem bazında görülür ve karar bu veriyle alınır.
Raporlar - 4Adım 4 / 5Öneri sonrası ve kontrolde
Ürün önerilerini takip edin
Alım gecikince tedavi takibi diliyle hatırlatın, başka yerden alındıysa kaydı düzeltin.
Hekimin önerdiği özel mama ya da bakım ürününün alınıp alınmadığı ve sürdürülüp sürdürülmediği izlenmelidir. Öneri dosyaya işlendiğinde ve satışlar aynı dosyada göründüğünde bu takip ek bir iş gerektirmez.
- Öneriyi ve tahmini kullanım süresini dosyaya işleyin
- Beklenen sürede alım yoksa takip tonunda hatırlatın
- Başka yerden alındığında kaydı güncelleyin
Ayrıntısını okuyun
Beklenen sürede yeni bir alım yapılmamışsa bu bir hatırlatma vesilesidir. Hatırlatma ise bir tedavi takibi diliyle yapılmalıdır. Burada amaç, tedavinin beslenme ayağının aksamadan sürdürüldüğünü bilmektir. Sahibin ürünü başka bir yerden almış olması da mümkündür ve bu tamamen doğaldır. Bu durumda kayıt güncellenmeli ve gereksiz hatırlatma gönderilmemelidir. Bu ayrımın gözetilmesi güveni korur ve takibin amacından sapmasını engeller. Sahibin kliniği ürün satmaya çalışan bir yer olarak görmesi, kurulması yıllar alan bir güveni kısa sürede aşındırır.
PratiVia’da: PratiVia’da danışana bağlı hatırlatma kayıtları oluşturulabilir. Ürün kullanım süresi dolduğunda uyarı üretilir ve gönderilen mesaj dosyada iz bırakır.
Portal ve mesajlar - 5Adım 5 / 5Ay sonunda
Hizmet ve ürün gelirini tek tabloda toplayın
Ay sonunda hizmet ve ürün gelirini tek tabloda toplayın, ürün payının yönünü izleyin.
Kliniğin gerçek performansı ancak hizmet ve ürün geliri aynı tabloda görüldüğünde anlaşılır. İki ayrı defter tutmak hem mutabakat yükü üretir hem de toplam resmi hiçbir zaman göstermez.
- Hizmet ve ürün gelirini aynı tabloda raporlayın
- Ürün gelirinin toplam içindeki payını ay ay izleyin
- Payın ani değişimlerinde nedenini ayrıca inceleyin
Ayrıntısını okuyun
Birleşik tabloda toplam ciroyla birlikte ürün gelirinin toplam içindeki payına ve bu payın zaman içindeki değişimine de bakılır. Payın hızla artması bazen hizmet tarafında bir zayıflamanın işareti olabilir. Tersine, ürün payının çok düşük olması da tedaviyle uyumlu ürünlerin yeterince önerilmediğini gösterebilir. İki oranı birlikte okumak, kliniğin dengesini görmenin en pratik yoludur. Payın kendisinden çok yönünün izlenmesi gerekir. Birkaç aylık bir seyir, tek bir ayın rakamından çok daha fazlasını anlatır ve yanlış alarm üretme ihtimali de çok daha düşüktür.
PratiVia’da: PratiVia’da tüm tahsilatlar tek finans akışında toplanır. Hizmet ve ürün gelirleri ayrı ayrı görülebildiği gibi toplam tablo da ek bir birleştirme gerektirmeden çıkar.
Finans ve e-belge
04PratiVia’da
Bu adımlar PratiVia’da nasıl kolaylaşır?
Ayrı bir kasa programı ürünü satar, klinik yazılımı ise hizmeti kaydeder. İkisi arasındaki mutabakat her ay elle yapılır. Veteriner kliniğinde ise satılan ürünlerin çoğu tedavinin parçasıdır. PratiVia ikisini aynı akışta tutar.
Ürün satışı hasta dosyasında
Hangi ürünün hangi hayvan için verildiği klinik geçmişle aynı akışta görünür. Satış tedavinin parçası olarak kaydedilir.
Finans ve e-belgeTek finans akışı
Hizmet ve ürün tahsilatları aynı yerde toplanır. Ay sonunda iki defteri birleştirmek gerekmez.
Finans ve e-belgeKalem bazında gelir raporu
Hangi hizmetin ve hangi ürünün ne kadar katkı verdiği dönem bazında görülür. Kararlar kayıtlı satış rakamlarına dayanır.
RaporlarKullanım süresine bağlı hatırlatma
Önerilen ürünün beklenen kullanım süresi dolduğunda uyarı üretilir. Takip ek bir liste tutmayı gerektirmez.
Portal ve mesajlar
05Sonucu görün
İşe yaradığını nasıl anlarsınız?
Düzenin oturduğu, stok kaynaklı kaçan satışın azalmasından ve ay sonu mutabakat süresinin kısalmasından anlaşılır. Aşağıdaki dört gösterge bunu ölçer ve ürün tarafının klinik gelire katkısını da net biçimde ortaya koyar.
Stok yokluğu nedeniyle kaçan satış
Ay ay azalan
Talep edilip stokta bulunmayan ürün sayısı.
Hasta dosyasına bağlanan satış oranı
Tamamına yakın
Hangi hayvan için alındığı kaydedilmiş ürün satışlarının payı.
Ölü stok oranı
%5’in altı
Son üç ayda hiç hareket görmemiş ürünlerin stok değeri içindeki payı.
Ay sonu mutabakat süresi
Bir saatin altı
Hizmet ve ürün gelirini birleştirmek için harcanan süre.
4 haftalık uygulama planı
1. hafta
Ürün kalemlerini alış ve satış fiyatlarıyla birlikte tanımlayın.
Fiyatlandırılmış ürün listesi
2. hafta
Satışları hasta dosyasına bağlamaya ve stoktan düşmeye başlayın.
Dosyaya bağlı satış kaydı
3. hafta
Kritik stok seviyelerini belirleyip uyarıları devreye alın.
Çalışan stok uyarı düzeni
4. hafta
İlk birleşik gelir tablosunu ve kalem bazında kârlılık analizini çıkarın.
Tek tabloda gelir ve marj raporu
06Sık sorulanlar
Aklınıza takılabilecekler
Ürün satışını klinik yazılımında takip etmek şart mı?
Ayrı bir kasa programı kullanmak mümkündür, ancak bu durumda her ay iki kaydı birleştirmek gerekir ve ürünün hangi hayvan için alındığı bilgisi kaybolur. Veteriner kliniğinde satılan ürünlerin çoğu tedavinin parçası olduğu için bu bağ klinik değer taşır. Tek akışta tutmak hem mutabakat yükünü ortadan kaldırır hem de reçeteli ürünlerin sürdürülüp sürdürülmediğini de gösterir.
Kritik stok seviyesini nasıl belirlemeliyim?
En pratik ölçüt tedarik süresidir: bir ürünün siparişten teslime kadar geçen sürede ne kadar satıldığını hesaplayın ve bu miktarı kritik seviye olarak belirleyin. Böylece uyarı geldiğinde ürün bitmeden yeni parti gelir. Talebin dalgalı olduğu kalemlerde bir miktar pay eklemek de yerinde olur. Seviyeleri birkaç ay sonra gerçekleşen satışlara göre güncellemek ise isabeti belirgin biçimde artırır.
Hangi ürünlerin kâr bıraktığını nasıl görürüm?
Alış ve satış fiyatlarının ürün bazında kaydedilmesi yeterlidir. Bu iki bilgi varsa kalem bazında marj otomatik hesaplanabilir. Aylık bir incelemede en çok satan, en çok kazandıran ve hiç hareket görmeyen kalemleri ayrı ayrı listelemek en aydınlatıcı yöntemdir. Bu üç liste genellikle birbirinden farklı çıkar ve raf ile sermaye kararlarını yeniden düşünmeyi gerektirir. Böylece karar gerçek satış verisine yaslanır.
Önerilen mamanın alınıp alınmadığını takip etmek doğru mu?
Klinik açıdan doğrudur, çünkü özel beslenme çoğu vakada tedavinin bir parçasıdır ve bırakıldığında sonuç etkilenir. Önemli olan takibin tonu. Amaç, hayvanın programı yarıda bırakmadığını görmektir. Sahibin ürünü başka bir yerden alması tamamen olağandır ve bu durumda kayıt güncellenmeli, gereksiz hatırlatma gönderilmemelidir. Bu ayrım gözetildiğinde takip güveni artırır, aksi hâlde rahatsızlık verir.
Ürün geliri toplam cironun ne kadarı olmalı?
Doğru bir oran yoktur. Klinikten kliniğe ve hizmet karmasına göre değişir. Anlamlı olan kendi oranınızı bilmek ve zaman içindeki seyrini izlemektir. Payın hızla artması bazen hizmet tarafındaki bir zayıflamayı gizler. Çok düşük kalması ise tedaviyle uyumlu ürünlerin yeterince önerilmediğini gösterebilir. İki tarafı birlikte okumak, tek bir oranı hedeflemekten çok daha sağlıklı bir yönetim yaklaşımıdır.
Son güncelleme: 4 Ağustos 2026.
