Diş kliniği sterilizasyon ve enfeksiyon kontrol kaydı nasıl tutulur?

Her otoklav döngüsü için tarih, saat, döngü numarası, yükün içeriği ve işlemi yapan kişi kaydedilmelidir. Bu kayıt kısa olmalıdır; birkaç saniyede tamamlanacak bir işlem rutine yerleşir, uzun bir form birkaç hafta içinde bırakılır.

Cihazın kendi çıktısı varsa bunun saklanması da gereklidir; birçok otoklav döngü sonunda bir yazıcı çıktısı ya da dijital kayıt üretir ve bu, en güvenilir belgedir. Çıktının hangi yüke ait olduğunun işaretlenmesi ise bunu kullanılabilir kılar. Kaydı tutan kişinin belirtilmesi de gereklidir; bir sorun durumunda kimin işlemi yaptığı bilinmelidir. Bu, sorumluluk aramak için değil süreci doğru anlamak için gereken bir bilgidir; bir hata varsa nerede oluştuğunu bulmanın tek yolu odur.

Kimyasal ve biyolojik indikatör sonuçları kayda geçirilmeli, mümkünse fiziksel örnekler de saklanmalıdır. Sonucun ne olduğu kadar hangi döngüye ait olduğu da yazılmalıdır.

Başarısız bir sonuç çıktığında ne yapılacağı da önceden tanımlanmış olmalıdır: o döngüdeki aletler yeniden işleme alınır, cihaz kontrol edilir ve sonuç kaydedilir. Bu adımların yazılı olması, kritik anda tereddüt yaşanmasını önler. Başarısız sonuçların da kaydedilmesi ayrıca önemlidir; yalnızca başarılı sonuçları kaydetmek kaydın güvenilirliğini tamamen ortadan kaldırır ve bir denetimde bu fark hemen anlaşılır. Tekrarlayan başarısızlıklar da ancak kayıtla görülür ve cihazın gözden geçirilmesi gerektiğini gösterir. Tek tek bakıldığında rastlantı gibi görünen sonuçlar, üst üste okunduğunda net bir örüntü oluşturur ve müdahale gerektirir.

Hangi hastada hangi döngüden çıkan aletlerin kullanıldığı izlenebilir olmalıdır. Paket üzerine döngü bilgisi yazılır ve kullanım sırasında bu bilgi hasta kaydına geçirilir.

Bu zincir bir enfeksiyon şüphesi durumunda tek dayanaktır; hangi hastaların etkilenmiş olabileceği ancak bu kayıtla belirlenebilir. Uygulamanın ağır gelmemesi için kaydın basit tutulması gerekir; paket etiketinin hasta dosyasına eklenmesi ya da döngü numarasının yazılması yeterlidir. Bu adım çoğu klinikte hiç yapılmaz çünkü gereksiz görünür; oysa gerektiği anda başka hiçbir şey onun yerini tutmaz ve o an geriye dönük olarak kurulması da imkânsızdır. Bu yüzden zincirin sürekli işlemesi gerekir; arada bırakılan bir dönem, tam da o döneme ait bir soru geldiğinde cevapsız kalır.

Otoklavın periyodik bakımı, kalibrasyonu ve validasyon işlemleri takvimlendirilmeli ve yapıldığında kayda geçirilmelidir. Servis raporları da aynı kayda bağlanmalıdır.

Bu kayıtlar cihazın güvenilirliğinin tek kanıtıdır; bakım yapılmış olsa bile belgesi yoksa gösterilemez. Periyotlar üretici talimatlarına göre belirlenmelidir; tahminle yapılan bir aralık ne güvenlidir ne de geçerli sayılır. Cihazın kullanım yoğunluğu da bu periyodu etkileyebilir ve yoğun çalışan bir otoklav daha sık bakım gerektirir. Bakım zamanı yaklaştığında hatırlatma üretilmesi de gereklidir, çünkü bu iş kolayca ertelenir ve cihaz çalıştığı sürece kimse hatırlamaz. Bakımın bir sorumluya atanması ise işin gerçekten yapılmasını sağlayan asıl unsurdur; kimsenin görevinde olmayan bir bakım hiçbir zaman zamanında yapılmaz.

Altı ayda bir yapılacak kısa bir kontrol, kayıtların eksiksiz ve erişilebilir olduğunu doğrular. Bakılacak şeyler bellidir: her döngünün kaydı var mı, indikatör sonuçları eksiksiz mi ve bakım kayıtları güncel mi.

Bu kontrolün asıl faydası denetim anında görülür; hazır olan bir klinik ile hazırlıksız bir klinik arasındaki fark, sürecin tamamını belirler. Kayıtların nerede tutulduğunun ekipçe bilinmesi de gereklidir; denetim geldiğinde belgeleri bulan tek kişinin izinde olması, önlenebilir bir sorundur. Saklama sürelerine ilişkin mevzuat gerekliliklerinin de gözetilmesi gerekir; bu kayıtlar belirli bir süre saklanmak zorundadır ve süresinden önce imha edilmemelidir. Dijital tutulan kayıtların yedeklenmesi de aynı kapsamda düşünülmelidir.