Bitkisel formüller (fitoterapi): şablon, danışana yazma, hazırlık ve talimat

Bitkisel formüller › Şablonlar sık yazdığınız karışımları tutar: ad, bileşenler (envanterden seçilen ürün ya da serbest metin, miktar ve birim, isteğe bağlı not), hazırlama talimatı, kullanım (bir kullanımda miktar ve ölçü, sıklık, süre, aç/tok, ek açıklama) ve uyarılar. Pasif şablon yeni formülde önerilmez.

Formül yaz üç adımdır: kişi ve başlangıç (sıfırdan ya da şablondan), formül (şablondan gelen bilgiler kişiye özel düzenlenir), kontrol (başlangıç ve isteğe bağlı bitiş, yazan uzman, “aktif ilaç listesine ekle”). Yazılan formül şablondan kopyalanır. Şablon sonradan değişse de etkilenmez. Danışan dosyasının Takip sekmesindeki Bitkisel formüller kartı kişinin formüllerini gösterir ve oradan da formül yazılır.

1. 1Bitkisel formüller › Formül yaz.
2. 2Kişiyi seçin. Sıfırdan başlayın ya da bir şablon seçin.
3. 3Bileşenleri, hazırlama ve kullanım talimatını düzenleyin. Varsa kontrendikasyon uyarısını okuyun.
4. 4Dönemi ve yazan uzmanı kontrol edip Formülü kaydet’e basın.

Her bileşende Mevzuat sınıfı (gıda takviyesi, gıda, kozmetik, geleneksel bitkisel tıbbi ürün, aromaterapötik ürün, tıbbi bitki çayı, ham bitki gibi) ve Ruhsat / kayıt no alanı vardır. Geleneksel ve Tamamlayıcı Tıp Uygulamaları Yönetmeliği m.14/2 gereği GETAT uygulamasında kullanılan aromaterapötik ürün, geleneksel bitkisel tıbbi ürün ve tıbbi bitki çayı TİTCK ruhsatlı olmalıdır. Alternatif tıp kurumunda bu sınıflardaki bileşen ruhsat numarası yazılmadan kaydedilmez. Ham bitki (drog) seçilirse kayıt engellenmez, formülde “uygulamada yalnız TİTCK ruhsatlı ürün kullanılabilir” uyarısı kalır. Sınıfı seçilmemiş bileşende sınıfı seçmeniz istenir.

Tıbbi bitki çayı ve aromaterapötik ürün 2 Temmuz 2026 tarihli yönetmeliklerle yalnız eczanede satılır. Alternatif tıpta formül yalnız bütün bileşenleri gıda takviyesi, gıda ya da kozmetik sınıfındaysa faturaya yansır. Aksi durumda hazırlık penceresinde satış anahtarı görünmez, nedeni yazılır ve formül kullanım talimatı olarak kalır, kişi ürünü eczaneden alır. Geleneksel bitkisel tıbbi ürünün kurumda satışı hukuk görüşü gelene kadar kapalıdır, platform yönetimi açabilir. Beslenmede yalnız ilaç ve eczaneye özgü sınıflar satışı engeller. Kural geçmiş satışları ve faturaları değiştirmez.

Bileşen adları, danışanın klinik profilindeki aktif alerjiler ve kullandığı ilaçlarla Türkçe karakterden bağımsız kelime eşleşmesiyle karşılaştırılır (ör. “Papatya çiçeği” bileşeni “papatya” alerjisiyle). Eşleşme formül yazarken ve formül ayrıntısında sarı uyarı olarak görünür. Kaydı engellemez, karar uzmanındır. Bu bir etkileşim veritabanı değildir: yalnız kişinin kendi kaydıyla eşleşme aranır.

“Aktif ilaç listesine ekle” seçilirse formül danışanın ilaç listesine bitkisel ürün türünde eklenir (klinik profil modülü açıksa). Kullanım hatırlatması ilaç listesinden kurulur ve sonraki reçete güvenlik kontrolleri bu kaydı görür.

Danışanın klinik profilinde kan sulandırıcı (varfarin), digoksin, lityum, siklosporin, takrolimus ya da epilepsi ilacı gibi dar terapötik aralıklı bir ilaç varsa her formülde ayrı bir uyarı çıkar: danışanın hekimi ya da eczacısıyla iletişim önerin. Alternatif tıp anamnez formu bu ilaçları, bitkisel ürün, takviye ve çay kullanımını ve başka tamamlayıcı yöntemleri sorar. Beslenme anamnezinde aynı sorular isteğe bağlıdır. Mevcut formunuza Belge şablonları ekranındaki Yeni soruları ekle ile eklersiniz.

Kullanımdaki formülde Hazırla hazırlık sayısını (formüldeki miktarların katı) sorar. Envanterden seçilmiş bileşenler “miktar × hazırlık” kadar, en erken son kullanma tarihli partiden başlayarak stoktan düşülür. Envanter stok politikası “yetersizse engelle” ise eksik stokta hazırlık kaydedilmez. Serbest metin bileşenler düşülmez. Envanterden seçilen bileşen ürünün kendi birimiyle yazılır.

Satışı faturaya yansıt (satış sınırına uyan formülde) açılırsa KDV hariç birim fiyat ve KDV oranıyla taslak fatura açılır. Satışı yapan formülü yazan uzmandır (hakediş ve prim hesabında ona yazılır). Her hazırlık kaydı düşülen bileşenleri ve faturayı ayrıntıda listeler. PDF indir kurum başlıklı kullanım talimatını verir.

Formül yazılınca danışanın portalinde Formüllerim sekmesi görünür: kullanım özeti, aç/tok bilgisi, hazırlama, bileşenler, uyarılar ve talimat PDF’i. Sayfada ve PDF’te “Bu ürün bir ilaç değildir, tedavinin yerine geçmez.” uyarısı sabittir. Kurum içi açıklama portalde gösterilmez. İptal edilen formül görünmez, biten formül “Bitti” olarak kalır.